Οι υπουργοί Περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατέληξαν, μετά από μαραθώνιες διαπραγματεύσεις, σε συμφωνία για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 90% έως το 2040, σε σχέση με τα επίπεδα του 1990. Η απόφαση δίνει στην πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ένα σαφές διαπραγματευτικό χαρτί ενόψει της Διάσκεψης του ΟΗΕ για το Κλίμα (COP30), που ξεκινά στις 6 Νοεμβρίου στη Βραζιλία.
Η επίτευξη της συμφωνίας θεωρείται σημαντικό βήμα, αν και συνοδεύτηκε από παραχωρήσεις που, σύμφωνα με αναλυτές, «νερώνουν» τις φιλοδοξίες της ΕΕ. Μεταξύ αυτών, προβλέπεται η δυνατότητα των κρατών-μελών να καλύπτουν έως 5% του στόχου μέσω αγοράς πιστωτικών μονάδων άνθρακα από αναπτυσσόμενες χώρες, επενδύοντας σε δράσεις όπως η αναδάσωση ή η μετάβαση από τον άνθρακα σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Το μέτρο θα εφαρμοστεί πλήρως το 2036, έπειτα από πενταετή δοκιμαστική φάση.
Παράλληλα, η ΕΕ αποφάσισε να καθυστερήσει κατά ένα έτος – έως το 2028 – την επιβολή «τιμής άνθρακα» στη θέρμανση και τα καύσιμα, προκειμένου να μετριάσει τις κοινωνικές αντιδράσεις. Επιπλέον, θα επανεξετάσει το 2035 την απαγόρευση πώλησης νέων οχημάτων βενζίνης και ντίζελ, κατόπιν αιτήματος της Ιταλίας και άλλων χωρών με ισχυρή αυτοκινητοβιομηχανία.
Μετά από 20 ώρες διαπραγματεύσεων, μόνο Πολωνία, Ουγγαρία και Σλοβακία καταψήφισαν τη συμφωνία, ενώ Βέλγιο και Βουλγαρία απείχαν.
Η πρόεδρος φον ντερ Λάιεν θα εκπροσωπήσει την ΕΕ στις υψηλού επιπέδου συνομιλίες της COP30 στο Μπελέμ, στην καρδιά της Αμαζονίας, όπου η Ευρώπη θα επιχειρήσει να παρουσιάσει την πράσινη μετάβασή της ως παγκόσμιο υπόδειγμα — παρά τις εσωτερικές αντιθέσεις και τα σημάδια κόπωσης στην κλιματική της φιλοδοξία.
