Η αυξημένη παραγωγή ελαιολάδου στην Ισπανία δημιουργεί νέα δεδομένα στη διεθνή αγορά και περιορίζει τις προσδοκίες των Ελλήνων ελαιοπαραγωγών για καλύτερες τιμές τη φετινή χρονιά. Μάλιστα, η ισπανική κυβέρνηση προχωρά για πρώτη φορά σε μέτρο προσωρινής απόσυρσης μέρους της παραγωγής, επιχειρώντας να συγκρατήσει την υπερπροσφορά και να προστατεύσει το εισόδημα των παραγωγών.
Ειδικότερα, το ισπανικό υπουργείο Γεωργίας, Αλιείας και Τροφίμων ανακοίνωσε ότι τα ελαιοτριβεία της χώρας θα πρέπει να αποσύρουν προσωρινά από την αγορά το 12% της ποσότητας ελαιολάδου που θα παραχθεί κατά την τρέχουσα ελαιοκομική περίοδο.
Η ποσότητα αυτή υπολογίζεται σε περίπου 188.000 τόνους και θα παραμείνει αποθηκευμένη έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2027, με στόχο να περιοριστεί η πλεονάζουσα προσφορά και να διατηρηθεί η ισορροπία στην αγορά.
Παραγωγή 1,6 εκατ. τόνων στην Ισπανία
Η φετινή ελαιοκομική περίοδος εξελίσσεται ιδιαίτερα θετικά για την Ισπανία, σε αντίθεση με προηγούμενες χρονιές, όταν η παρατεταμένη ξηρασία είχε περιορίσει σημαντικά τις σοδειές και είχε οδηγήσει σε μεγάλη άνοδο των τιμών.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις που επικαλείται το Γραφείο Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στη Μαδρίτη, η παραγωγή για την περίοδο 2026/27 αναμένεται να φτάσει τους 1,6 εκατομμύρια τόνους, σημειώνοντας αύξηση 23% σε σχέση με την προηγούμενη ελαιοκομική περίοδο.
Οι ευνοϊκές καιρικές συνθήκες της περασμένης άνοιξης, με ήπιες θερμοκρασίες και επαρκείς βροχοπτώσεις στις βασικές ελαιοπαραγωγικές περιοχές, συνέβαλαν στην καλή ανθοφορία και καρπόδεση των ελαιόδεντρων.
Εφόσον επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις, η φετινή παραγωγή θα συγκαταλέγεται στις τέσσερις μεγαλύτερες στην ιστορία του ισπανικού ελαιοκομικού κλάδου.
Ο Ισπανός υπουργός Γεωργίας, Αλιείας και Τροφίμων, Λουίς Πλάνας, υποστήριξε ότι η ενεργοποίηση του μηχανισμού απόσυρσης αποσκοπεί στη ρύθμιση της αγοράς, στη διασφάλιση δίκαιης αμοιβής για τους παραγωγούς και στην αποφυγή απότομων διακυμάνσεων στις τιμές για τους καταναλωτές.
Τι σημαίνει η ισπανική παραγωγή για τους Έλληνες ελαιοπαραγωγούς
Η αυξημένη ισπανική παραγωγή αποτελεί σημαντική παράμετρο για την πορεία των τιμών και στην ελληνική αγορά, καθώς μεγάλο μέρος των ελληνικών εξαγωγών ελαιολάδου κατευθύνεται προς την Ιταλία και την Ισπανία.
Κατά τις προηγούμενες περιόδους, όταν η ισπανική παραγωγή είχε υποχωρήσει λόγω ξηρασίας, η ζήτηση για ελληνικό ελαιόλαδο είχε αυξηθεί, οδηγώντας σε σημαντική ενίσχυση των εξαγωγών και των τιμών.
Φέτος, όμως, η εικόνα είναι διαφορετική. Η μεγάλη ισπανική σοδειά δημιουργεί συνθήκες αυξημένης προσφοράς, ενώ παραμένει ανοιχτό το ερώτημα κατά πόσο η απόσυρση του 12% θα μπορέσει να επηρεάσει θετικά τις τιμές παραγωγού.
Ενδεικτική είναι η εικόνα που καταγράφεται στην Ιταλία. Σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times, το οποίο επικαλείται το Γραφείο Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στη Μαδρίτη, η μέση τιμή πώλησης ενός κιλού εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου διαμορφώθηκε στα 5,18 ευρώ την τελευταία εβδομάδα του Οκτωβρίου.
Η τιμή ήταν μειωμένη κατά σχεδόν 38% σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα. Ωστόσο, μετά την ανακοίνωση του ισπανικού μέτρου απόσυρσης, καταγράφηκε εβδομαδιαία αύξηση άνω του 8%.
Από το ιστορικό ρεκόρ του 2023 στη μεγάλη υποχώρηση των ελληνικών εξαγωγών
Η πορεία των ελληνικών εξαγωγών ελαιολάδου προς την Ισπανία τα τελευταία χρόνια αποτυπώνει με χαρακτηριστικό τρόπο την επίδραση που έχουν οι σοδειές της Ιβηρικής χώρας στην ελληνική αγορά.
Το 2022, μετά την περίοδο της πανδημίας και την άνοδο των διεθνών τιμών, ο όγκος των ελληνικών εξαγωγών διπλασιάστηκε, ενώ η αξία τους πενταπλασιάστηκε.
Το 2023 καταγράφηκε ιστορικό ρεκόρ, τόσο σε όγκο όσο και σε αξία. Συγκεκριμένα, οι ελληνικές εξαγωγές προς την Ισπανία έφτασαν τους 43.400 τόνους, με συνολική αξία 147,4 εκατομμύρια ευρώ.
Η ισπανική βιομηχανία προχώρησε τότε σε μαζικές αγορές ελληνικού ελαιολάδου, κυρίως χύδην και ραφιναρισμένου, προκειμένου να καλύψει τις ανάγκες της λόγω των σοβαρών απωλειών παραγωγής που είχε προκαλέσει η ξηρασία.
Η εικόνα άλλαξε από το 2024, όταν οι ελληνικές εξαγωγές υποχώρησαν κατά περισσότερο από 55% σε αξία και 61% σε όγκο.
Η μεταβολή συνδέθηκε με την ανάκαμψη της ισπανικής παραγωγής, η οποία αυξήθηκε από 666.000 τόνους την περίοδο 2022/23 σε 855.600 τόνους το 2023/24.
Την περίοδο 2024/25 η ισπανική παραγωγή επανήλθε σε ακόμη υψηλότερα επίπεδα, φτάνοντας τους 1,415 εκατομμύρια τόνους. Παράλληλα, οι τιμές παραγωγού υποχώρησαν πάνω από 40%, με αποτέλεσμα να περιοριστούν εκ νέου οι εισαγωγές ισπανικών επιχειρήσεων από την Ελλάδα.
Η φετινή εξέλιξη της ισπανικής παραγωγής και η εφαρμογή του μηχανισμού απόσυρσης αναμένεται να αποτελέσουν καθοριστικούς παράγοντες για την πορεία της αγοράς ελαιολάδου τους επόμενους μήνες, με τους Έλληνες παραγωγούς να παρακολουθούν τις εξελίξεις ενόψει της διαμόρφωσης των νέων τιμών.
Πηγή:cnn.gr
