Μια σημαντική εξέλιξη για τον Ελληνισμό της Διασποράς αποτελεί η επίσημη αναγνώριση της ελληνικής εθνικής μειονότητας από την Πολωνία, καθώς πλέον η ελληνική κοινότητα αποκτά θεσμική υπόσταση και νέες δυνατότητες για τη διατήρηση και την προβολή της γλώσσας και της πολιτιστικής της ταυτότητας.
Το ζήτημα βρέθηκε στο επίκεντρο συνεδρίασης της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Απόδημου Ελληνισμού της Βουλής, στην οποία συμμετείχαν μέλη της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Φιλίας Πολωνίας – Ελλάδας, εκπρόσωποι της ελληνικής ομογένειας στην Πολωνία και βουλευτές της αντίστοιχης ελληνικής κοινοβουλευτικής ομάδας.
Η αναγνώριση πραγματοποιήθηκε στις 11 Ιουνίου 2026 και, όπως επισημάνθηκε κατά τη συνεδρίαση, αποτελεί εξέλιξη με ιδιαίτερη σημασία για τους Έλληνες που ζουν στην Πολωνία, καθώς δημιουργεί ένα νέο πλαίσιο προστασίας της εθνικής και πολιτιστικής τους ταυτότητας.
Τι σημαίνει η αναγνώριση για τους Έλληνες της Πολωνίας
Ο πρόεδρος της Επιτροπής Απόδημου Ελληνισμού, Φίλιππος Φόρτωμας, χαρακτήρισε την εξέλιξη ιστορική δικαίωση για τον Ελληνισμό της Πολωνίας, τονίζοντας ότι ενισχύει την ελληνική γλώσσα, την πολιτιστική ταυτότητα και την ιστορική κληρονομιά της κοινότητας.
Παράλληλα, αναγνώρισε τη συμβολή της ελληνικής Πολιτείας, του Διπλωματικού Σώματος και των εκπροσώπων της ομογένειας στις προσπάθειες που οδήγησαν στη νομοθετική αναγνώριση.
Από την πλευρά του, ο υφυπουργός Εξωτερικών, αρμόδιος για θέματα Απόδημου Ελληνισμού, Γιάννης Λοβέρδος, υπογράμμισε ότι η θεσμική αυτή αλλαγή ενισχύει την προστασία της ελληνικής πολιτιστικής ταυτότητας και δημιουργεί προϋποθέσεις για μεγαλύτερη συμμετοχή της ομογένειας στην κοινωνική, πολιτιστική και πολιτική ζωή της Πολωνίας.
Όπως ανέφερε, το υπουργείο Εξωτερικών θα συνεχίσει να στηρίζει εκπαιδευτικές και πολιτιστικές πρωτοβουλίες για την προώθηση της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού.
Ελληνική γλώσσα στα πολωνικά σχολεία και κρατική χρηματοδότηση
Ιδιαίτερη αναφορά στα δικαιώματα που απορρέουν από την αναγνώριση έκανε η πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Φιλίας Πολωνίας – Ελλάδας, Wanda Nowicka, η οποία είχε αναλάβει την πρωτοβουλία για την ένταξη των Ελλήνων στις αναγνωρισμένες μειονότητες.
Όπως εξήγησε, η πολωνική νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένη μέριμνα για τις αναγνωρισμένες μειονότητες, ενώ η σχετική νομοθετική ρύθμιση εγκρίθηκε από τη Βουλή της Πολωνίας με ευρεία πλειοψηφία.
Μεταξύ των δυνατοτήτων που δημιουργούνται για την ελληνική μειονότητα είναι η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στα πολωνικά σχολεία, καθώς και η κρατική χρηματοδότηση δράσεων που αφορούν τη διατήρηση και την καλλιέργεια της εθνικής ταυτότητας και του πολιτισμού της.
Η ιστορική παρουσία των Ελλήνων στην Πολωνία
Τη μακρά ιστορική διαδρομή του Ελληνισμού στην Πολωνία ανέδειξε ο πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Φιλίας Ελλάδας – Πολωνίας, Σπυρίδων Κουλκουδίνας.
Όπως σημείωσε, η ελληνική παρουσία στην περιοχή έχει βαθιές ιστορικές ρίζες, ενώ ιδιαίτερο κεφάλαιο αποτελούν οι χιλιάδες Έλληνες που εγκαταστάθηκαν στην Πολωνία μετά τον ελληνικό Εμφύλιο Πόλεμο.
Οι άνθρωποι αυτοί δημιούργησαν νέες εστίες, εργάστηκαν, μόρφωσαν τα παιδιά τους και εντάχθηκαν στην πολωνική κοινωνία, διατηρώντας παράλληλα τη γλώσσα, τις παραδόσεις και τη μνήμη της καταγωγής τους.
Στη συνεδρίαση, ο ιστορικός του Πανεπιστημίου του Βρότσλαβ, δρ Miroslaw Jan Dymarski, παρουσίασε στοιχεία για την παρουσία των Ελλήνων στη σημερινή πολωνική επικράτεια ήδη από τον 10ο αιώνα μ.Χ.
Οι εκπρόσωποι της ελληνικής ομογένειας στη συνεδρίαση
Την πορεία και τη δράση των ελληνικών κοινοτήτων στην Πολωνία παρουσίασαν εκπρόσωποί τους, μεταξύ των οποίων ο Μιχάλης Χρυσουλίδης, καθηγητής της Ακαδημίας Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου του Βρότσλαβ και πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων στην Πολωνία «Οδυσσέας», ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Διονύσιος Στούρης, ο Γεώργιος Ορφανός, πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων στη Γδύνια, και η Αικατερίνη Ευαγγέλου, πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Δυτικής Πομερανίας.
Μέσω τηλεδιάσκεψης συμμετείχαν επίσης εκπρόσωποι ελληνικών κοινοτήτων από την Κρακοβία, το Λοτζ και τη Βαρσοβία.
Στη συνεδρίαση τοποθετήθηκαν ακόμη βουλευτές από τις δύο χώρες, καθώς και μέλη της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Φιλίας Ελλάδας – Πολωνίας, αναδεικνύοντας τη σημασία της αναγνώρισης για τις σχέσεις των δύο λαών και τη συνέχεια της ελληνικής παρουσίας στην Πολωνία.
